Jong Nissewaard

Financiën

Externe inhuur

In Nederland is het aandeel externe ambtenaren op het totale aantal ambtenaren zeer hoog. Ondanks toezeggingen om de externe inhuur te verlagen, is in de gemeente Nissewaard in de afgelopen raadsperiode bijna ieder jaar een kwart van het capaciteitsbudget voor ambtenaren naar externen gegaan. De hoogte van de externe inhuur wordt vaak uitgelegd door het tekort aan arbeidskracht, maar zelfs in Rotterdam – waar nog veel meer taken moeten worden uitgevoerd – kent de gemeente niet zo’n hoog aandeel externe inhuur. Wij willen de hoogte van de externe inhuur beperken en strakker en meer ambitieus personeelsbeleid

Kerntaken overheid

De gemeente is de overheidslaag die het dichtst bij inwoners staat. De gemeente voorziet in lokale collectieve voorzieningen, veiligheid en voert een aantal taken namens het Rijk uit. Haar taak is expliciet niet om zich bezig te houden met geldverslindende pretprojecten. Toch gebeurt dit. Wij zijn van mening dat de overheid terug moet naar haar kerntaken en moet minderen op of, in sommige gevallen, geheel stoppen met randzaken. Dit levert ons op de begroting zeer waarschijnlijk een hoop geld op voor de kerntaken, zoals de uitvoering van de Jeugdwet en het schoonhouden van onze straten.

Zodoende wil Jong Nissewaard:

1. Externe inhuur drastisch beperken door invoering lokale Roemernorm

Externe inhuur is significant duurder dan het hebben van vaste medewerkers. Ook vormen externe medewerkers een risico voor de informatiehuishouding en -voorziening van de gemeente. Tevens ontstaat er een heuse ‘braindrain,’ oftewel een gebrek aan achtergrondkennis en het weglekken van duurzame kennis. Daarom moet de externe inhuur aan banden worden gelegd. De Rijksoverheid kent een 10%-norm (de Roemernorm). Wij willen in Nissewaard ook een dergelijke norm. Jong Nissewaard wil direct van zo’n 25% naar 20%, een verlaging van circa 35 fte externe inhuur. Hiermee wordt direct zo’n €3.500.000,- incidenteel bespaard. Dit geld willen we uitsmeren over verschillende jaren, met name om het sociaal domein te herstellen. Daarnaast moeten we ons committeren aan een realistische inspanningsverplichting om de externe inhuur zo laag mogelijk te krijgen.

2. Terug naar kerntaken overheid. Geen prestigeprojecten in tijden van financieel zwaar vaarwater.

Wanneer je weinig geld hebt, ga je niet een dure auto kopen, maar kies je voor de uitgaven die van meer levensbelang zijn. Het ontbreekt de gemeente aan dit begrip. De afgelopen raadsperiode is het vaak gegaan over de krapte in de begroting en het financieel ravijn. Tegelijkertijd werd er meer dan een miljoen ingezet om de Maasboulevard mooier te maken en werd er veel geld verslonden aan andere prestigeprojecten, zoals een Pumptrack. Wij willen ook bouwen aan een mooie stad, maar alleen als daar de financiële ruimte voor is. Op dit moment is deze er niet en moeten we dus terug naar de kerntaken van de overheid. Dit betekent dat de gemeente helder heeft welke taken zij wettelijk moeten uitvoeren en welke taken als bovenwettelijk geoormerkt kunnen worden. De laatsten hebben niet de prioriteit.

3. Lokaal traineeship invoeren.

Door jonge mensen aan te nemen die aan het begin van hun carrière staan, maken we van de organisatie een aantrekkelijkere werkgever. Tevens bieden we deze trainees perspectief op een vaste baan, waarmee we bijdragen aan een groter aandeel van vaste medewerkers binnen de organisatie in plaats van externe inhuur. Deze vastheid is op z’n beurt goedkoper dan de peperdure externen.

4. Doorlichting gemeenschappelijke regelingen.

Een van de grootste verschillen tussen bedrijven en gemeenten is dat het geld van gemeenten wordt opgehaald met belasting – uw geld dus. Temeer reden voor ons om zorgvuldig met de centen om te gaan en streng te zijn op uitgaven. Daarom beschreven wij in vorig hoofdstuk (thema Bestuur & Inwoners) bij punt 3 dat we een doorlichting van het eigen ambtenarenapparaat willen. Eerst snijden in eigen vlees met een prestatieanalyse, voordat we belastingen verhogen. Ditzelfde principe willen wij toepassen op gemeenschappelijke regelingen (GR’en). In sommige gevallen voeren GR’en taken uit die wij als gemeente simpelweg niet zelf kunnen door hun omvang en regionale impact (bijvoorbeeld in het gevallen van de Jeugdzorg (GRJR), Milieudienst (DCMR) of het openbaar vervoer (MRDH)). In andere gevallen zijn GR’en zeer discutabel, omdat ze in onze optiek weinig opleveren of zelf georganiseerd zouden kunnen worden. Wij overwegen om uit de GR recreatieschap te stappen, dit levert ons structureel ongeveer acht ton op (bijdrage aan de GR Recreatieschap 2025 was €833,967). Ook willen wij kijken in hoeverre we de taken op het gebied van ICT, uitgevoerd door GR Syntrophos, zelf kunnen organiseren. Momenteel is de bijdrage aan Syntrophos bijna 10 miljoen (bijdrage aan Syntrophos 2025 was €9.881.704). Ook op deze manier dragen wij bij aan het creëren van minder bureaucratie en een kleinere overheid en aan het besparen van kosten.

5. Transparantie over gemeentelijke financiën

Door een motie van Jong Nissewaard in 2025 kregen wij het voor elkaar om in de financiële stukken inzichtelijk te krijgen hoeveel vrije ruimte er daadwerkelijk is. Deze transparantie over gemeentelijke financiën willen wij behouden. Dit maakt het namelijk voor raadsfracties, zowel coalitie als oppositie, makkelijker om kaders te stellen en dekking te vinden voor politieke voorstellen. Daarmee bevordert het automatisch dualisme tussen de gemeenteraad en het college.

6. Verhoging OZB bespreekbaar maken, maar slechts als laatste redmiddel.

Door ONS is de onroerendezaakbelasting (OZB) jarenlang een onbespreekbaar middel geweest om kosten te dekken. Jong Nissewaard durft het aan om een kleine verhoging van de OZB als laatste redmiddel in te zetten wanneer bepaalde collectieve voorzieningen, die voor mensen van groot belang zijn, dreigen te vervallen. Ter illustratie: een verhoging van 3% betekent ongeveer €1,50 per persoon per maand (18 euro per jaar) en dit zorgt structureel voor een bedrag tussen de €800.000 en €1.000.000. Dit zou bijvoorbeeld al genoeg zijn om de bezuinigingen op de lokale jeugdzorg te dekken.

7. Overige belastingen blijven zo laag mogelijk voor inwoners en bedrijven.

In lijn met ons standpunt dat de overheid terug moet naar kerntaken en we eerst snijden in eigen vlees, zijn wij geen voorstander van verdere lastenverzwaring bij o.a. de riool- en afvalstoffenheffing. Zolang de hondenbelasting er nog is, blijven we deze inzetten als doelbelasting zodat het geld van de hondeigenaren ingezet wordt voor voorzieningen waar zij zelf gebruik van maken.

Investering Bedrag (structureel) Besparingsmaatregel Bedrag (structureel)
Subsidie lokale preventie Jeugd € 879.000 Beperken externe inhuur / doorlichting ambtenarenapparaat € 875.000
Bezuinigingen op schoon­taken & civieltechnische kunstwerken terugdraaien € 526.000 Terug naar kerntaken: ruimtelijk domein € 200.000
Behoud SUS-teams (horeca stewards) € 150.000 Doorlichting GR Syntrophos € 1.000.000
Jongerenraad installeren € 50.000 Uit GR Recreatieschap € 780.000
Uitbreiden capaciteit jongerenwerkers & jeugdboa’s € 100.000 Terug naar kerntaken: sociaal domein € 250.000
Terugdraaien bezuinigingen sociaal domein (armoede, zorg (wmo), eenzaamheid) € 1.400.000
TOTAAL € 3.105.000 TOTAAL € 3.105.000
Tabel 1: Dekking voorstellen Jong Nissewaard.